Sorry

Spraakgebruik en omgangsvormen veranderen in de loop van de tijd. Het is een fenomeen dat tegelijkertijd fascinerend als soms behoorlijk wennen is. Naast het feit dat je hier dagelijks mee geconfronteerd wordt in de omgang met andere mensen worden wij er ook op getrakteerd op televisie, waar wij dankzij programma’s als Big Brother, De Gouden Kooi, Utopia en hoe ze verder ook mogen heten, kunnen zien hoe mensen anno nu met elkaar omgaan en met elkaar spreken. Dankzij de voortschrijdende techniek kunnen wij dit allemaal uitgebreid volgen als ware de wereld een zich steeds verder ontwikkelende freakshow.

Persoonlijk is mij opgevallen dat een toenemend aantal mensen in de loop van de afgelopen jaren moeite gekregen heeft met het uitspreken van het woord “sorry”. Ik merk het in het verkeer, waar steeds vaker degene die dit woord in zijn of haar mond zou moeten nemen dit juist verlangt van degene die slachtoffer geworden is van het handelen van die persoon, maar ook in mijn persoonlijke omgeving. Als ik een vriend of vriendin dan aanspreek op een bepaald handelen dan zijn ze na enig tegenstribbelen bereid om het woord sorry in de mond te nemen. Vaak niet van harte. Het zal de tijdgeest zijn. Laten we eerlijk zijn, een afgedwongen excuus is toch eigenlijk helemaal geen excuus.

Blij verrast was ik dan ook toen ik enige tijd geleden tot de ontdekking kwam dat de voortschrijdende techniek inspeelt op de door mij geconstateerde ontwikkeling. Mijn smartphone bevat een uitgebreid woordenboek van waaruit hij suggesties doet als ik berichten schrijf aan anderen. De beste woordenlijst die ik ooit in een telefoon gehad heb. Hij doet de juiste suggesties bij het gebruik van moeilijke woorden en ook op het gebied van spelling toont hij mij het juiste gebruik van d, t of dt. De lijst is ook heel actueel in hoe woorden anno 2014 geschreven behoren te worden. Zo actueel zelfs dat hij het woord “sorry”niet kent. Onlangs wilde ik aan iemand mijn excuses aanbieden via mijn smartphone en de boodschap die ik aan de ander verstuurde bleek uiteindelijk te luiden: “Siert dat ik dat gezegd heb, dat had ik niet moeten doen.” Dit verhoogde uiteraard het onbegrip bij de ontvanger waardoor er kortstondig een “Gouden Kooi” momentje ontstond.

Het grappige is dat, hoewel ik ondertussen het woord “sorry” toegevoegd heb aan mijn woordenboek, hij nog steeds andere woorden voor mij invult als ik het woord wil gebruiken in tekstberichten. Maakt het des te duidelijker dat als je in het huidige tijdgewricht het woord “sorry”wilt gebruiken, je dit weloverwogen en gecontroleerd moet doen voordat je het overbrengt aan een ander.

Heldendom

Zo af en toe hoor ik op de radio een persoon zeggen dat iemand hun held is, vaak blijkt dit dan een of andere popmuzikant te zijn. Persoonlijk heb ik niet zoveel met het begrip held. Ik zou in ieder geval niemand kunnen bedenken die ik als mijn held beschouw. Zeker niet als ik dan daarbij de definitie hanteer die de dikke van Dale geeft voor het begrip held; “iemand die uitblinkt door moed”. Hoezo, kan je met zo’n definitie een muzikant tot held uitroepen?

Vanochtend viel er een brief op de mat afkomstig van de gemeente Den Haag waarin verteld wordt dat ze op zoek zijn naar helden. Het schijnt dat er ruim 158.000 Haagse helden zijn, dit op een inwoneraantal van ruim 500.00 mensen. Dit betekent dat een op de drie mensen die ik op straat tegenkom dus in potentie een held is. Dat lijkt mij toch een lichte uitholling van het begrip held. Maakt Den Haag hiermee kans om uitgeroepen te worden tot de stad die procentueel de meeste helden herbergt ter wereld? Rennen al die mensen de hele dag rond om met gevaar voor eigen leven mensen uit brandende huizen te trekken of ander onheil af te wenden? Dan kan het toch niet anders zijn dan dat ze met enige regelmaat de hulpdiensten voor de voeten lopen en volgens mij is dat juist weer iets waar de overheid ons in toenemende mate voor waarschuwt dat toch juist niet te doen?

Verdere lezing van de brief geeft gelukkig opheldering. Het blijkt dat deze mensen vrijwilligerswerk doen! Moedig strijdend voor het in standhouden van sportverenigingen, zorginstellingen en bewonersorganisaties en andere activiteiten, die anders niet meer voort zouden kunnen bestaan door de intensieve bezuinigingen die afgelopen jaren de burger treft. Dit laatste staat niet met zoveel woorden in de brief, maar het verband is onmiskenbaar.

Om nieuwe helden te ronselen heeft de gemeente zelfs een heuse website in de lucht gebracht: www.haagsehelden.nl . Benieuwd hoeveel nieuwe helden er noodzakelijk zijn om de volgende bezuiniging die het welzijn van haar burgers aantast succesvol door te kunnen voeren.

De brief is verstuurd door de wethouder van Jeugd, Welzijn en Sport, Karsten Klein en in mijn boek is hij de ware held in dit verhaal. Deze brief versturen, waarin hij onverholen een beroep doet op de burger om zo zijn eigen politieke doelen te verwezenlijken (bezuinigen). De nadenkende potentiële Haagse held zal zich bij zo’n oproep toch een paar keer achter zijn oren krabben lijkt mij. Zeker met de gemeenteraadsverkiezingen in zicht. Karsten is een moedig man.