Een aantal jaren geleden timmerde de belangenorganisatie voor het vrachtverkeer in Nederland hard aan de weg om een beeld te doen ontstaan dat de files in Nederland het goederenvervoer miljarden per jaar kostte. Wie in die tijd de moeite nam om beter te luisteren naar de filemeldingen kwam er snel achter dat het merendeel van files juist veroorzaakt werd door ongelukken waar vrachtwagens bij betrokken waren of files die ontstaan waren door pechgevallen met vrachtwagens. Met beeldvorming kan je een krachtige lobby doen gelden in Den haag.
Zojuist heeft het OM zijn jaarverslag bekend gemaakt over 2011. Het totaal aantal zaken steeg met 8,2% ten opzichte van 2010, en het aantal vrijspraken steeg. Dit laatste is volgens het OM het gevolg van de vrees bij rechters voor gerechtelijke dwalingen.
Was het niet vooral het OM dat het afgelopen jaar talloze malen in het nieuws kwam doordat zij zaken niet goed voorbereid had, dossiers zoek waren geraakt, onjuiste procedures bewandeld waren, de verdediging inzage in stukken geweigerd was of nagelaten was om ze over het bestaan hiervan in te lichten, enzovoort? In grote en in kleine zaken. Het haalde met grote regelmaat het nieuws.
Hier lijkt sprake van beeldvorming ten koste van de rechterlijke macht. Een trend ingezet door onder andere de roeptoeter uit Venlo. De functie van officier van justitie (OVJ) lijkt, in navolging van de Verenigde Staten, meer en meer een politieke functie geworden te zijn, maar nu lijkt zij met deze opmerking over gerechtelijke dwalingen ook op de stoel van de rechter te willen gaan zitten.
De afgelopen dagen kwam in het nieuws dat mensen in Rotterdamse trams niet alleen gefilmd worden, maar ook afgeluisterd. Dit valt in de categorie omstreden opsporingsmethoden, een lijn die het OM meer en meer bewandelt de afgelopen jaren. Schuren aan de grenzen van de rechtstaat. Volgens het OM is er in het geval van dit afluisteren niets aan de hand want de OVJ beoordeeld of de grenzen van de rechtstaat overschreden worden of niet. Tegelijkertijd overweegt het OM vervolging in te stellen in de zaak met de filmopnamen bij het VU medisch Centrum. Het OM zowel op de stoel van toetser van de wet en als vervolger? De kern van een rechtstaat is toch dat er een strikte scheiding is tussen de rechterlijke en de uitvoerende macht (politie en OM)?
Er lijkt een parallel te ontstaan tussen beeldvorming over files en de files die ontstaan bij de rechtbanken. Het is de beeldvormer zelf die bijdraagt aan de filevorming en in dit geval is het wel heel kwalijk omdat degenen die geacht worden verstand te hebben van het recht, zelf het recht geweld aan doen.