De VVD wil dat patiënten in het ziekenhuis voorafgaand aan
elke behandeling te horen krijgen wat de kosten zijn. Dit vanuit het idee dat wanneer
men weet wat de ingreep kost het maatschappelijk draagvlak voor het verhogen
van de zorgkosten vergroot wordt. Het moet ondersteund worden door het na
de behandeling sturen van een overzicht van de gemaakte kosten aan de patiënt,
om hem of haar nog eens op de maatschappelijke gevolgen te wijzen van het feit
dat de behandeling zo nodig uitgevoerd moest worden. Bijkomend voordeel volgens
de boekhouders van Nederland is dat de patiënt dan achteraf nog kan controleren
of er niet teveel betaald is.
Je hoeft geen groot licht te zijn om te bedenken dat dit
plan geheel ingegeven wordt vanuit kostenoverwegingen. De klant zelf de
nacalculatie uit laten voeren, waarschijnlijk moet hij dan ook zelf aan de
bel gaan trekken als er iets niet zou kloppen? Onlangs kreeg ik de rekening van
mijn tandarts en moet dan concluderen dat het rubberen matje dat hij rond mijn
kies spande tijdens de behandeling ruim 10 euro moet kosten. Ik heb er niet om
gevraagd en liggend op mijn rug met mijn mond wijd open, kan ik ook niet
bepalen of het noodzakelijk was. Zo’n extra overzicht sturen lijkt mij alleen
maar bij te dragen aan een structurele verhoging van de administratieve kosten
rond ingrepen.
Zowel bij het PGB als bij het huidige stelsel van
zorgverzekeringen kunnen wij vaststellen dat ze uit de pen komen van VVD
bewindslieden en in beide gevallen rijzen de kosten de pan uit. Dat lijkt er
nogal op te duiden dat het opzetten van beide stelsels niet zo erg goed
doordacht was bij de invoering er van. Net als bij de invoering van de Euro
trouwens, ook een operatie die tot stand kwam onder een VVD minister!
Ze lijken bij de VVD nogal moeite te hebben met het
onderscheiden van oorzaak en gevolg. Als je een voorziening bedenkt en invoert
en deze niet goed doordacht blijkt, moet je de rekening en schuld niet bij de
gebruiker er van gaan leggen.
Het gelanceerde idee is natuurlijk niet vernieuwend. Al
enige tijd staan de kosten vermeld op de doos van de medicijnen die je bij de
apotheek haalt op voorschrift van een arts. En daar zit nu juist de kneep. Ik
heb nog nooit iemand gesproken die besloot een medische ingreep te ondergaan of
medicijnen te gaan slikken om een maximaal rendement te halen uit de premie die
hij betaald heeft voor zijn zorgverzekering. Als je gedwongen wordt door
omstandigheden om een ingreep te ondergaan dan is het laatste waar je hoofd
naar staat om eerst te gaan shoppen zodat jij de samenleving niet te veel gaat
kosten. De kostenbesparing in de gezondheid is vooral te vinden in preventie,
zodat medicijnen en medische ingrijpen voorkomen kunnen worden. Juist op dat
terrein zijn die boekhouders nu aan het snijden. Het klinkt dus wederom als een
goed doordacht plan van de VVD.
Toch is er een aspect van dit plan wat toepasbaar is in de
praktijk. Iedere keer dat een VVD ‘er besluit een nieuw plan te lanceren waar
de samenleving door geraakt wordt, word hij apart genomen door iemand van het
CPB om samen door te nemen wat het de maatschappij kost als hij in het openbaar
zijn ideeën spuit. Er wordt een voorcalculatie gemaakt wat het de maatschappij
aan ergernis, imagoschade van Nederland als innovatieland en financieel gaat
kosten. Als hij er dan toch toe besluit om zijn plannen door te zetten, wordt
er achteraf een nacalculatie gemaakt en word hij publiekelijk ter verantwoording
geroepen en een beroep gedaan op zijn geweten of het allemaal nou wel zo
noodzakelijk en verstandig was wat hij gedaan heeft.
Als dit plan voldoende kostenbesparend blijkt kunnen
wij er mogelijk toe over gaan om hier een landelijke regeling van te maken die
voor iedereen geldt, met als bijkomend voordeel dat de toenemende hufterigheid
in Nederland een halt toe geroepen wordt.