Mijn laatste schrijfsels gingen over maatregelen die het kabinet door wil voeren en eigenlijk hoopte ik dat ik het daarbij kon laten voor een tijdje. Maar nee, nu is daar het blondje uit dit kabinet dat haar plannen lanceert.
Melanie heeft naast verkeer en waterstaat ook ruimtelijke ordening onder haar hoede, tegenwoordig samengevoegd in één ministerie. De teneur van de maatregelen is dat de 26 nationale regelingen die gebieden tegen verrommeling moeten beschermen moeten verdwijnen. De lagere overheden, gemeenten en provincies, mogen voortaan zelf besluiten. Wat van nationaal en internationaal belang is, wordt door het Rijk benoemd. Een soort België aan de Rijn. Iets wat onze minister wel aanspreekt.
Op de middelbare school kreeg ik destijds bij aardrijkskunde, ruimtelijke ordening. Daarbij werd België benoemd als voorbeeld hoe het nu juist niet moest. Wildbouw op de meeste vreemde plekken, geen samenhang tussen gebouwen onderling en de omliggende omgeving.
Nu klinkt het zeker niet verkeerd om orde te scheppen in een wildgroei van regelingen en er een goede overdachte overkoepelende regeling van te maken. Maar een goed plan staat of valt met een goed doordacht uitgangspunt en daar gaat het mis.
Het zit helaas in de mens ingebakken dat hij zich vooral laat leiden door eigenbelang of als ze verenigd zijn in een instituut, door het belang van dit orgaan. Al jaren hebben gemeenten er belang bij zoveel mogelijk inwoners te hebben omdat dit een bepalende factor is voor de hoeveelheid geld die zij van het Rijk ontvangt. Daarnaast is de verkoop van gemeentegrond aan projectontwikkelaars om bedrijfsterreinen of vinexwijken te ontwikkelen, een belangrijke (haast onmisbare) bron van inkomsten. Dit resulteert er in dat de gemeenten blijven uitdijen en omliggende gemeenten inlijven om zo aan deze groeiende honger te voldoen. Zet een paar van deze groeimonsters naast elkaar en je houdt een groen hart over ter grootte van een voetbalveld. Immers elke gemeente wil het maximale halen uit de geboden ruimte. Voor provincies, die de waakhond zouden moeten zijn voor de ambities van deze gemeenten, geldt niet veel anders, getuige de plannen voor een Randstadprovincie. Dit kabinet denkt vooral vanuit de eigen portemonnee en het belang van de ondernemer dus die heeft er geen belang bij dit proces af te remmen.
Regels zijn er ter bescherming tegen het ongebreideld najagen van eigenbelang ten koste van anderen of in ieder geval voor het zorgen van een moment van bezinning. Als mensheid hebben wij een beschaving juist dankzij het hebben van regels. Het probleem zit dus niet in het hebben van regels maar in de kwaliteit van die regels en hoe ze toegepast worden.
Door te peuteren aan de kwaliteit van de regels wordt de rekening bij toekomstige generaties neergelegd. In dit geval is het opnieuw onder de loep nemen van het woud van bestaande regels beslist niet verkeerd, maar als je daarbij als overheid voorbij gaat aan het gegeven dat je door maatregelen op andere terreinen impulsen afgeeft die aanzetten tot een verkeerd gebruik en toepassing van deze regels dan leg je geen goeddoordacht pakket van maatregelen en nieuwe regels op tafel.
Het bestaande pakket van regels was er met een reden. Door de ontwikkeling in de tijd zullen ze elkaar vast overlappen op bepaalde gebieden, soms in tegenspraak zijn met elkaar en wellicht onnodig vertragend werken bij bepaalde besluitvorming. Maar als geheel hebben ze er wel voor gezorgd dat wij nu nog steeds geen België aan de Rijn zijn. Ik ben bang dat wij met dit nieuwe pakket uiteindelijk zullen doorschieten naar een Manhattan aan de Rijn waarbij de Veluwe ons Central Park wordt.
Voor ons duiven op zich geen verkeerd toekomstbeeld want wij gedijen erg goed in stedelijk gebied. Maar het is niet alleen ons belang wat hier op het spel staat.